ในอดีตสวนสุนันทามีเนื้อที่ 122 ไร่ ซึ่งเป็นทั้งพื้นที่ดินมีคูคลองลัดเลาะไปมา มีสวนพฤกษชาติ มีตำหนักเรียงรายกัน รวม 32 ตำหนัก ซึ่งเป็นที่ประทับของพระมเหสี พระราชธิดา พระบรมวงศานุวงศ์ เจ้าจอมมารดาและเจ้าจอมในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว
ตำหนักเหล่านี้สร้างขึ้นเพื่อเป็นที่ประทับฝ่ายในสำหรับพักผ่อนตากอากาศ ลักษณะจึงแตกต่างจากตำหนักในราชวัง การออกแบบตำหนักที่ได้รับอิทธิพลจากสถาปัตยกรรมตะวันตกที่เรียกว่า "โคโลเนียล" (Colonial Style)
การนำรูปแบบนี้มาใช้ในไทยเพื่อการพักผ่อนจึงเป็นการนำแนวคิด "วิลล่าแบบตะวันตก" มาปรับใช้ในบริบทไทย ลักษณะเป็นอาคารก่ออิฐถือปูนแข็งแรง มีระเบียงกว้าง (veranda) และช่องลม (louvers) เพื่อรับมือกับสภาพอากาศร้อนชื้นแบบไทย ตัวอาคารมีรูปทรงที่สมดุล ซ้ายขวาเท่ากัน การตกแต่งแบบเรียบง่าย ไม่เน้นลวดลายวิจิตรแบบไทยดั้งเดิม แต่เน้นความโอ่โถงและประโยชน์ใช้สอยตามแบบตะวันตก หลังคามักใช้หลังคาทรงปั้นหยาหรือจั่วแบบตะวันตก
พื้นที่สวนสุนันทาในปัจจุบันมีประมาณ 68 ไร่ ในอดีตมีตำหนักทั้งสิ้น 13 ตำหนัก ปัจจุบันเหลือเพียง 6 ตำหนัก อีก 7 ตำหนักถูกรื้อเพราะทรุดโทรมและนำมาใช้ประโยชน์อื่น

